محمد بن محمد بن أحمد القرشي ( ابن الاخوة ) ( مترجم : جعفر شعار )
126
آيين شهردارى ( فارسى )
باب بيست و ششم در حسبت بر فروشندگان چنان كه پيش از اين گفتيم ترازو و رطل و سنگ درهم فروشندگان بايد بازرسى شود و نبايد كه كالاى بد و خوب را كه جداگانه با بهاى معين خريدهاند به يكديگر آميزند ، و نيز نبايد سركهء كهنه را با تازه بياميزند . برخى از فروشندگان سركه را با آب مخلوط مىكنند ، تشخيص آن بدينسان است كه گوگردى برگيرند و مدتى در آن بگذارند ، سپس بيرون آرند ، اگر در آن تقلبى باشد آشكار مىشود . بعضى از فروشندگان عسل نى ( نيشكر ؟ ) را با آب گرم مىآميزند و برخى زيتون خوب يا روغن كنجد را به هنگام رواج با روغن كاجيره « 1 » مخلوط مىكنند ، و تشخيص آن بدينسان است كه چون در نان گرم زنند شوخهء « 2 »
--> ( 1 ) - متن : زيت القرطم است كه به فارسى كاجيره گويند . گياهى است يك يا دو ساله از تيرهء مركبان . از دانههاى آن روغنى مىگيرند كه اثر مسهلى دارد . . . ( فرهنگ فارسى معين ) . ( 2 ) - شوخه ظاهرا معرب شوخ فارسى به معنى چرك و ريم است .